Koło Wędkarskie Stoczni Gdynia – Historia, Zawody i Pasja

Historia – Koło Wędkarskie przy Stoczni im. Komuny Paryskiej (SKP)

Koło Wędkarskie przy SKP powstało w latach pięćdziesiątych i działało nieprzerwanie aż do upadłości stoczni. Organizowało ono i brało udział w różnego rodzaju zawodach wędkarskich na szczeblu zakładowym, okręgowym oraz ogólnopolskim (w tym w Mistrzostwach Polski).

Zenon Krzyżanowski wspomina: „W latach osiemdziesiątych byłem przez pewien czas wiceprezesem do spraw sportowych, a także rzecznikiem dyscyplinarnym. Już niewielu kolegów pamiętam z tamtych starych czasów. Najbardziej zapadli mi w pamięć: świetny zawodnik Edmund Kuligowski, działacz Józef Klin i ostatni Prezes Henryk Zbroja” [1].

Wspomnienia stoczniowców: Wyjazdy na ryby „ogórkami” i integracja rodzinna

Arkadiusz Kozak, urodzony w 1950 roku, po ukończeniu Zasadniczej Szkoły Budowy Okrętów w Szczecinie, w 1968 roku przeprowadził się z rodziną do Gdyni. Tam zatrudnił się w Stoczni im. Komuny Paryskiej na Wydziale Gospodarki Materiałowej, gdzie pracował aż do czasu rozwiązania zakładu. Kolejno pracował w magazynach: stali, meblowym, kabli elektrycznych, wyposażenia okrętowego i gospodarczym.

W 1974 roku zapisał się do Klubu Honorowych Dawców Krwi przy stoczni. Najdłużej jednak, bo od 1968 roku, był członkiem Polskiego Związku Wędkarskiego, a od 1972 roku – Koła PZW nr 48 przy SKP.

Otwarcie sezonu wędkarskiego dla członków Koła oraz ich rodzin tradycyjnie odbywało się 1 maja. Zapoczątkowywały je zazwyczaj zawody w Kamieniu nad Jeziorem Wysoka, a potem organizowano ognisko, pieczenie kiełbasek i inne atrakcje.

W ciągu całego roku Koło Wędkarskie organizowało kilkadziesiąt wyjazdów nad rzeki oraz jeziora przy pomocy stoczniowych autobusów marki „Jelcz”, czyli tzw. ogórków. Nagrodami w tych zawodach były dyplomy, puchary, a także profesjonalny sprzęt wędkarski. Raz w roku odbywało się zebranie sprawozdawczo-wyborcze Koła, w trakcie którego wybierano nowe władze.

Po upadku Stocznia Gdynia S.A. Koło Wędkarskie nie przerwało działalności i do dziś nosi nazwę Koło PZW nr 48 „Stocznia Gdynia” [2].

Koło Wędkarskie – Kalendarium i Zarząd w latach 1953–1964

• 9 lipca 1953 roku: Dwunastu kolegów zawiązało przy Zrzeszeniu Sportowym STAL Sekcję Wędkarską. Pierwszymi jej władzami zostali kierownik Marian Pajączkowski i skarbnik Jan Bołkowski.
• 16 lutego 1954 roku: Odbyło się Walne Zebranie. Wybrano Zarząd w składzie: Prezes Bronisław Żyto, Wiceprezes Marian Pajączkowski, Sekretarz Edward Gujski, Skarbnik Michał Szymczak, Gospodarz Leon Hirsz, szkolenie Czesław Siedlecki. W ciągu roku sekretarzem został Cz. Siedlecki, a wiceprezesem Józef Narloch.
• 14 grudnia 1954 roku: Na rozszerzonym zebraniu Zarządu uchwalono odłączenie się od STALI i zgłoszenie przystąpienia do PZW jako samodzielna organizacja stoczniowa. Od początku 1955 roku oficjalna nazwa brzmiała: Koło PZW przy Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni. Organizacja liczyła wtedy 62 członków.
• 15 stycznia 1955 roku: Pracę rozpoczął nowy Zarząd: Prezes J. Narloch, Wiceprezes Cz. Siedlecki, Sekretarz Józef Pupel, Skarbnik Edward Borowski, Gospodarz M. Szymczak, szkolenie B. Żyto. Komisję Rewizyjną tworzył Edward Lesiak, a Straż Honorową Franciszek Tomczyk. W ciągu roku funkcję Prezesa przejął Cz. Siedlecki, Skarbnika Tadeusz Konopka, a Straż Honorową Romuald Dziedzinkiewicz. Na koniec roku Koło Wędkarskie liczyło 66 osób.
• 13 stycznia 1956 roku: Nowy Zarząd: Prezes Cz. Siedlecki, Wiceprezes R. Dziedzinkiewicz, Sekretarz J. Pupel, Skarbnik T. Konopka, Gospodarz Czesław Michalczuk (zastąpiony później przez Pawła Grotę), Kierownik Sportowy Leon Stężała, Kierownik Szkoleniowy Paweł Grota, Straż Honorowa Jerzy Stajkowski. Stan na koniec roku: 67 członków.
• 4 lutego 1957 roku: Nowy Zarząd: Prezes Romuald Witkowski, Wiceprezes R. Dziedzinkiewicz, Sekretarz J. Pupel, Skarbnik T. Konopka, Gospodarz P. Grota, Komisja Rewizyjna Feliks Januszewski. Liczba członków wzrosła do 80.
• 28 stycznia 1958 roku: Kolejne wybory – skład Zarządu nie uległ zmianie. Z końcem grudnia w Kole były 92 osoby.
• 29 stycznia 1959 roku: Nowy Zarząd: Prezes Edwin Henig, Wiceprezes Marian Pajączkowski, Sekretarz J. Pupel, Skarbnik F. Januszewski, Gospodarz Cz. Siedlecki, Komisja Rewizyjna Zenon Krzyżanowski. Stan Koła wynosił 104 członków. Duże sukcesy odnosił Z. Krzyżanowski, który zajął I miejsce w zawodach gruntowych w okręgu.
• 20 stycznia 1960 roku: Skład Zarządu: Prezes R. Witkowski, Wiceprezes Józef Klin, Sekretarz F. Januszewski, Skarbnik T. Konopka, Gospodarz Z. Krzyżanowski, Komisja Rewizyjna Ryszard Poduszyński. Liczba członków: 100 osób.
• 10 stycznia 1961 roku: Nowy Zarząd: Prezes Zygmunt Potulski, Wiceprezes Jan Jeziorowski, Sekretarz F. Januszewski, Skarbnik T. Konopka, Gospodarz L. Stężała, Komisja Rewizyjna Ignacy Ślusarski, Komendant Straży Honorowej Mudziński (później zastąpił go Olczak). Liczba członków: 108 osób.
• Rok 1962: Koło Wędkarskie liczyło 121 członków. Zarząd: Prezes R. Witkowski, Wiceprezes R. Dziedzinkiewicz, Skarbnik T. Konopka, Sekretarz J. Pupel, Gospodarz Józef Dyczka, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej E. Hening, ds. wyjazdów Cz. Siedlecki. W dniach 28 stycznia – 4 lutego Koło brało udział w stoczniowej wystawie „Moje Hobby”, a Prezes Witkowski uczestniczył w XIII Krajowym Zjeździe Delegatów PZW w Warszawie.
• 11 stycznia 1963 roku: Skład Zarządu: Prezes Z. Potulski, Wiceprezes Z. Krzyżanowski, Skarbnik F. Januszewski, Sekretarz J. Pupel, Gospodarz P. Grota, ds. wyjazdów Stefan Bednarczyk, Przewodniczący Komisji Rewizyjnej R. Witkowski, Komendant Straży Honorowej Jan Jeziorowski. Liczba członków wzrosła do 185.
• 13 stycznia 1964 roku: Zarząd: Prezes Z. Potulski, Wiceprezes J. Klin, Sekretarz Jan Cierzuch, Skarbnik F. Januszewski, Komendant Straży Honorowej J. Jeziorowski, turystyka Cz. Siedlecki. Członkowie: Antoni Drobisz, E. Hening oraz Henryk Zbroja. Komisja Rewizyjna: Przewodniczący R. Witkowski, Sekretarz R. Dziedzinkiewicz, członkowie: Z. Krzyżanowski i Jerzy Hetmańczyk. Rzecznik Dyscyplinarny: Mieczysław Tomal. Sąd Organizacyjny: Przewodniczący J. Pupel, Sekretarz Mieczysław Sawka, członkowie: Brunon Andrzejewski, Eugeniusz Pietrzyk, Antoni Raczyński, Mieczysław Wasilewski i Antoni Ćwiartnicki. Liczba członków: 252.
• 17 grudnia 1964 roku (nowa kadencja): Zarząd: Prezes Z. Potulski, Wiceprezes H. Zbroja, Sekretarz J. Pupel, Skarbnik F. Januszewski, Gospodarz P. Grota, Komendant Straży Honorowej J. Jeziorowski, członkowie: Wiktor Strachota i Feliks Drygalski. Komisja Rewizyjna: Przewodniczący R. Witkowski, Sekretarz Ryszard Pruski, członkowie: Bolesław Gaweł i J. Dyczka. Rzecznik Dyscyplinarny: M. Tomal. Sąd Organizacyjny: Przewodniczący R. Dziedzinkiewicz, Sekretarz Ryszard Poduszyński, członkowie: Leon Stężała, Tadeusz Jasiński, Franciszek Sumiński, Zygmunt Kloczkowski i Mieczysław Marchewka. Na koniec roku Koło liczyło 259 członków.

Wiceprezesem Koła był także przez pewien czas Jerzy Grajewski, który organizował wyjazdy i zawody wędkarskie. Co tydzień wędkarze jeździli nad jezioro Kozin stoczniowymi samochodami ciężarowymi oraz autobusami zakładowymi. Wspominał o tym jego syn, Marek Grajewski, który jako dziecko uczestniczył w tych wyprawach.

Rekreacja i etyka wędkarska – Nie po ryby, a na ryby

Wyprawy nad wodę miały przede wszystkim charakter rekreacyjny i rodzinny, co pozwalało stoczniowcom odpocząć po ciężkim tygodniu pracy.

Zdzisław Waganiak pisze: „Często żony i dzieci towarzyszą swoim mężom i ojcom w wyprawach nad wodę. Wędkarze zadowalają się wtedy krótkimi zawodami, resztę czasu poświęcając swoim najbliższym. Organizuje się wówczas pieczenie kiełbasek przy ognisku, gry i różne zabawy dla dzieci.

– Jeżeli jedziemy w celach rekreacyjnych, wtedy nastawiamy się głównie na wypoczynek – informuje prezes Kamiński. – Mniej się zabiega o złowienie ryby, z którą w domu tylko jest kłopot, bo trzeba ją oskrobać, usmażyć. Wolę rybę wypuścić, niech sobie żyje”.

Taki sposób postępowania uwypuklał nowoczesne podejście do ochrony przyrody. Wędkarze ze Stoczni Gdynia jeździli nie po ryby, a na ryby, co stanowiło subtelną, ale zasadniczą różnicę w filozofii spędzania wolnego czasu.

• „Po pięciu dniach pracy w stoczni człowiek jest nieźle zmęczony – mówi Arkadiusz Kozak. – I taki sobotni czy niedzielny wyjazd nad wodę pozwala zażyć świeżego powietrza, zmienić klimat”.
• „W stoczni klimat jest morski, na statku pracownicy spotykają się z różnego rodzaju zanieczyszczeniami, a Gdynia jest miastem, gdzie często wieją wiatry – kontynuuje temat Witold Kamiński. – Pojedzie się na odległe o 120 km jezioro i zaraz odczuwa się inny klimat. Wędkarze mniej chorują, a to dlatego, ponieważ prowadzą bardziej zdrowy tryb życia i na łonie natury regenerują swoje organizmy” [3].

Przypisy i bibliografia:

1. Zenon Krzyżanowski, ustna wypowiedź, 7.06.2018 r.
2. Arkadiusz Kozak, ustna wypowiedź, 14.03.2019 r.
3. Zdzisław Waganiak, „W pogoni za rybą”, „Wiadomości stoczniowe”, 2000 r., nr 7, s. 5 – 7.

Dla e-muzeum opracował Krzysztof Stefański, syn Zenona Stefańskiego. Gdynia, marzec 2026 r.