Ludzie Stoczni: Mgr inż. Zbigniew Zalewski

Mgr inż. Zbigniew Zalewski – Kierownik Wydziału K-3, Szef Biura NT, Główny Inżynier Budowy Statków i Główny Technolog.

Dane osobowe i wykształcenie

• Imię i nazwisko: Zbigniew Zalewski
• Data i miejsce urodzenia: 21 stycznia 1943 roku w Grodnie

Ścieżka edukacji i specjalizacji zawodowej

• 1949 – 1956: Szkoła Podstawowa w Toruniu.
• 1956 – 1960: IV Liceum Ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki w Toruniu.
• 1960 – 1969: Politechnika Gdańska, Wydział Budowy Okrętów. Specjalność: Maszyny i Siłownie Okrętowe. Uzyskany tytuł: mgr inż. budowy okrętów (w trakcie studiów stypendysta Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni).
• 1989: Uzyskanie I Stopnia Specjalizacji Zawodowej Inżynierów w dziedzinie ogólnotechnicznej (kierunek: Organizacja i Zarządzanie).
• 1978: Data wstąpienia do prestiżowego Klubu Kierownika Stoczni.

Przebieg kariery zawodowej w przemyśle stoczniowym

1 sierpnia 1969 roku otrzymałem oficjalny angaż w Stoczni im. Komuny Paryskiej w Gdyni. Moja ścieżka zawodowa obejmowała następujące stanowiska i funkcje:

Osiągnięcia i sukcesy zawodowe

Działalność patentowa i racjonalizatorska

• 1977 r. – Patent (współudział): „Stół pod aparat do cięcia gazowego” (Świadectwo autorskie nr 80122).
• 1979 r. – Patent (współudział): „Wytaczarka do obróbki otworów w tylnicy statków” (Świadectwo autorskie nr 132482).
• Wnioski racjonalizatorskie: Autor 9 wniosków (w tym 6 wdrożonych), które przyniosły stoczni wymierne efekty ekonomiczne na ówczesną sumę 2,7 mln zł.

Nadzór produkcyjny i potężny tonaż

• Osobiste kierowanie, nadzór nad budową oraz wodowaniami z pochylni i doków 100 kadłubów statków o łącznym, imponującym tonażu 1 000 000 DWT.

Pionierska komputeryzacja Stoczni Gdynia

W czasach, gdy w całej stoczni znajdowały się zaledwie 3 (słownie: trzy) komputery klasy PC, z powodzeniem wdrożyłem wspomaganie komputerowe w sferze gospodarki pracochłonnością, realizowane na minikomputerze Apple IIe. Do moich osobistych osiągnięć w tym zakresie należało stworzenie algorytmów i oprogramowania, przeszkolenie użytkowników, wdrożenie oraz nadzór nad systemami:

• Program obliczania Normy Pracochłonności na statek na etapie kontraktowym.
• Cyfrowa baza wskaźników ciężarowych.
• Automatyzacja procedur podziału na limity wydziałowe.
• Rozliczanie spływów pracochłonności w układzie wykonawców.
• Rozliczanie spływów odchyleń w układzie wykonawców i sprawców.

Obejmowałem również nadzór i współudział w tworzeniu nowoczesnych technik informatycznych stanowiących podstawę komputerowego wspomagania kompleksowego systemu: Technicznego Przygotowania Produkcji (TPP), Materiałowego Zabezpieczenia Produkcji (MZP) oraz Planowania Produkcji (PP). Wdrożyliśmy wtedy m.in. zmodyfikowany kod zadania rzeczowego oraz uniwersalne, skomputeryzowane (najpierw na komputerze R2830, potem na PC-tach) dokumenty sterujące harmonogramowaniem przebiegu zdarzeń (UHBS).

Nagrody, odznaczenia i działalność społeczna

Otrzymane wyróżnienia:

• 1973: List Pochwalny i Dyplom Honorowy w Szefostwie Technicznym – tytuł „Młody Mistrz Techniki”
• 1974: Tytuł Racjonalizatora Stoczni – brązowa i srebrna odznaka KTiR (Klubu Techniki i Racjonalizacji)
• 1979: List Pochwalny 3x „DOSP–79” (Doskonalenie Organizacji Stanowisk Pracy) oraz Dyplom Honorowy DOSP
• 1980: Srebrny Krzyż Zasługi – nadany przez Radę Państwa
• 1983: Srebrna Odznaka Honorowa TNOiK
• 1984: Złoty Krzyż Zasługi – nadany przez Radę Państwa
• 1985: Złota Odznaka Honorowa – Zasłużony Pracownik Stoczni
• 1998: Platynowa Odznaka – „Zasłużony dla Stoczni”

Zaangażowanie społeczne i pasje sportowe:

Aktywnie uczestniczyłem w życiu akademickim, społecznym i sportowym w strukturach takich jak:

• Koło Studentów Techniki Okrętowej Politechniki Gdańskiej – KORAB.
• Akademicki Związek Sportowy Politechniki Gdańskiej (AZS) – sekcja piłki ręcznej.
• Stowarzyszenie Inżynierów i Techników Mechaników Polskich (SIMP).
• Towarzystwo Naukowe Organizacji i Kierownictwa (TNOiK).
• Pomorski Klub Mistrza i Regionalne Rady Klubów Mistrza oraz Krajowa Rada Klubów Mistrza (gdzie pełniłem funkcję pierwszego Prezesa przez rok).
• Gdyński Klub Tenisowy (GKT) – pierwszy Prezes zarządu, czynny sędzia tenisa ziemnego.
• Sopockie Towarzystwo Tenisowe (STT) w Sopocie – przez 7 lat pełniłem funkcję kierownika obiektu na kortach tenisowych.

Podsumowanie i refleksje życiowe

Życiowy sukces

• W pracy zawodowej: Uzyskanie dwóch patentów jako współtwórca, z powodzeniem zwodowanych 100 statków na sumę 1 000 000 DWT oraz zdobycie I Stopnia Specjalizacji Inżynierów.
• W życiu osobistym: Ponad 55 lat szczęśliwego małżeństwa (wielki sukces żony, że ze mną tyle wytrzymała!). Moim ogromnym osobistym zwycięstwem jest także pokonanie złośliwego raka krtani, z którym walczę od 1998 roku. Za sukces uważam również zorganizowanie, prowadzenie i koordynację ok. 30-osobowej grupy tenisistów w ramach „Teamu Seniora” przez 15 lat (gdzie średnia wieku wynosi 75 lat).

Życiowa porażka

• W pracy zawodowej: Brak odpowiedniego uznania i adekwatnej do skali osiągnięcia nagrody dla zespołu Głównych Technologów Budowy za pionierskie wdrożenie komputerowego wspomagania procesów zarządzania w Stoczni z wykorzystaniem systemu UHBS.
• W życiu osobistym: Rozłąka z rodziną – syn Andrzej wraz z wnuczkami mieszka na stałe w Stanach Zjednoczonych (w Chicago).

Rodzina

W 1966 roku wziąłem ślub z ukochaną Benigną (nazywaną przez bliskich Maliną). W 1967 roku przyszedł na świat nasz syn Andrzej (którego córki, a moje wnuczki w USA, to Maya urodzona w 2007 r. oraz Ally urodzona w 2008 r.). W 1973 roku urodziła się nasza córka Agnieszka (jej dzieci, moi wnukowie w Polsce, to Wojtek urodzony w 1999 r. oraz Ani urodzona w 2004 r.).

Stan zdrowia i kredo życiowe

Stan zdrowia oceniam jako proporcjonalny do wieku – dają o sobie znać kręgosłup lędźwiowy, prostata i ubywający z latami testosteron. Moje życiowe kredo zmieniało się z czasem. Obecnie brzmi ono: słuchać, rozumieć, szanować i tolerować.

Kultura, hobby i czas wolny

• Stoczniowe autorytety: Wojciech Szwoch (mój kierownik i Szef Kadłubowy) oraz Jan Cwynar (Szef i mentor).
• Ulubiony pisarz i książki: John Grisham (posiadam imponującą kolekcję wszystkich 42 książek wydanych w Polsce); rewelacyjna powieść „Colas Breugnon” Romaina Rollanda.
• Kino i muzyka: Klasyczne westerny „Rio Bravo” oraz „Siedmiu Wspaniałych”. W muzyce: Chór niewolników z opery „Nabucco” Giuseppe Verdiego, a także stary, dobry dixieland, rhythm and blues oraz muzyka gospel.
• Malarstwo: Wybitne dzieła malarskie Juliusza i Wojciecha Kossaków.
• Jak spędzam wolny czas: Moim największym hobby są brydż (3–4 razy w tygodniu) oraz tenis ziemny. Przez cały rok gram w tenisa 3 razy w tygodniu. Nieustannie koordynuję rozgrywki tenisowe dla grupy około 30 seniorów – początkowo w STT w Sopocie, a obecnie na kortach GKT w Gdańsku.
• Upodobania kulinarne: Nie jestem wybredny, ale moim ulubionym daniem „extra” są krewetki – najlepiej królewskie, podawane w skorupkach.
• Kim chciałbym być, gdybym nie był inżynierem: Dobrym lekarzem-psychologiem.

Moje przesłanie dla innych osób – zwłaszcza bliskich

Nigdy nikogo „nie skreślaj”, a w szczególności osób starszych. Każdy człowiek nosi w sobie niezwykle bogatą historię i unikalny życiorys, o których często nie mamy pojęcia, bo z reguły się o nich nie dowiadujemy.

Bliscy, młodzi ludzie, w dzisiejszym pędzie często nie mają czasu ani wewnętrznej potrzeby, by usiąść i porozmawiać o przeszłości swoich seniorów. Niestety, jak to zwykle bywa z pokolenia na pokolenia – po naszym odejściu na taką rozmowę będzie już za późno.

Dla e-muzeum opracował: Zbigniew Zalewski (mgr inż.), marzec 2026 r.